Le tableau (2011): Yaratıcının Arayışında

Kaan Karsan
Kaan Karsan
04 Eylül 2012

Son dönemde izlediğimiz animasyonları kabaca üçe ayırabiliriz. Birinci kategorimiz Pixar ya da Dreamworks gibi büyük stüdyolardan çıkan ‘büyük’ animasyonlar. İkinci kategorimiz genellikle Uzakdoğu çıkışlı, ucuza mal edilen ve hafta sonu çocuklarını ‘herhangi’ bir animasyona götüren anne-baba ekolü sayesinde büyük kârlar yapan ve pek de özenli olmayan animasyonlar… Son kategorimiz ise tıpkı ‘Le tableau’da olduğu gibi animasyonun ve çizgi-filmin geleneksel ruhunu taşıyan, çizimlerle güç bulan ve artık nesli yavaş yavaş tükenmeye başlamış olan animasyonlar… Bu tip animasyonların ‘arthouse’ kültürünü sürdürmeye çabaladıkları ve herkesten ziyade belirli bir zümreye hitap ettiklerini de dile getirmeliyiz.

‘Le tableau’, bu tip çizim animasyonlarıyla tanıdığımız Fransız yönetmen Jean-François Laguionie’nin İstanbul Film Festivali’ne de konuş olmuş olan yeni filmi. Adından da anlaşıldığı üzere resim sanatının referanslarını, üzerinde gururla taşıyor. Ana hikâyeye hiyerarşik bir düzenin hüküm sürdüğü bir tablonun içerisinde başlıyoruz. Bu tablo aslında iç içe geçmiş olan düzenler silsilesinin, bizim dünyamıza kadar devam eden yolunda bir başlangıç noktası… Ressamlarının tabloyu yarım bırakmaları nedeniyle yarım kalan, tamamlanamayan, eksik karakterler var tablonun içerisinde. Bir de elbette ki, her şeyleri tam olan, eksizlikleri kadar saygı gören, dört başı mamur karakterler var. Bir aşk öyküsü ve birkaç yan öykü üzerinden ilerleyen öykü, genel olarak bu düzenbazlıktan peyda olan çatışmalar üzerinden akıyor ve içinde yaşadığımız sisteme atıflarda bulunuyor.

Bütün filmi, filmin kendi yönlendirmelerinin de sonucunda, ‘yaratan ve daha sonrasına bir kenara bırakan tanrı’ meselesi üzerinden okumak oldukça basit. Zira tamamlanmak için yaratıcıya ulaşmaya çabalayan, düzenden hoşnut olmayan, acı çeken karakterler var bu toplumun alt tabakasında. Üst tabakada ise kusursuz olduklarını düşünen, içinde yaşadıkları dünyaya egemen karakterler… Yaratıcıya ulaşma yolunda, ressamın diğer tablolarının içerisinde de fink atan ve onlarca kendine has çizim karakterle tanışan ‘yarım’ karakterlerimiz, kendilerini birçok şeyi sorgulamak durumunda oldukları ve tanrısızlık nedeniyle kendi kendine yetmek zorunda bulundukları bir ortamda buluyorlar. Kısacası ilk bakışta çok da mesaj kaygılı görünmeyen film, ‘resim’ sanatından aldığı güçle, gizliden gizliye olmasına rağmen oldukça gür bir sesle dünyaya dair ‘önemli’(lakin bir o kadar da beylik) ifadeler sarf ediyor.

Filme meramını anlatmaya çabalayan bir animasyon gözüyle baktığımızda, filmin mesajına doğrudan ulaşmak pek de zor değil. Lakin iyi çizilmiş görsel dünyasına ve heyecan uyandıran çıkış noktasına rağmen merak duygumuzu her dakika biraz daha törpüleyen ve bizi daha ‘dingin’ seyirci konumuna yönlendiren bir filmle karşı karşıyayız. Filmin yaratıcı yanı sanki dakikadan dakikaya azalıyor ve ‘Le tableau’ saniyeler geçtikçe ‘sadece’ iyi bir çıkış noktasına sahip, sanatsal yönü kuvvetli bir seyirliğe dönüşüyor. Kısacası Jean-François Laguionie’nin tek atımlık kurşunu, henüz biz filmin ana temasını anlarken tükeniyor.

Pastel renklere, naif karakterlere ve dozajı yüksek melankolisine rağmen duygusal dünyasına girmekte sıkıntı yaşadığımız Le tableau’nun ‘iyi malzeme, vasat resim’ olarak yorumlanılması kaçınılmaz. Yine de tüm zorluklarına(ve diğer animasyon kültürünün kolaylıklarına) rağmen sürdürülmeye çalışılan çizime dayalı animasyon kültürü hatırına görülmeye değer. Zira daha önce de bahsettiğimiz gibi, filmin görsel dünyası, özelikle de resim sanatıyla ilgilenmekten hoşlananlar için, fazlasıyla ufuk açıcı. Bunun dışında Le Tableau’nun hem metinsel, hem görsel açıdan sadece yetişkinlere hitap eden bir animasyon olduğunu da yazının sonuna eklemeliyiz.

Not: Ülkemizde “Mutluluğa Boya Beni” adıyla gösterime girecek olan filmin gösterimi ikinci kez ertelendi. Film yeni bir değişiklik olmazsa 14 Eylül’de vizyona girecek.

***

Kaan Karsan

kaankarsan@gmail.com

twitter

 

Yazarın Puanı:
Ekşi Sinema Puanı:
0 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 50 votes, average: 0,00 out of 5